Je bent bezig met een staalconstructie en er moet nog snel een verbinding worden afgelast. Lashelm op, handschoenen aan en gaan. Toch? Op de bouw ligt dat vaak iets ingewikkelder. Je werkt niet aan een vaste lasplek, maar loopt tussendoor over steigers, betonvloeren en staalconstructies. Ondertussen vliegen er vonken en lasspetters langs je kleding en schoenen.
Juist daarom moet je kleding niet alleen beschermen tegen hitte en vonken. Je moet er ook normaal in kunnen lopen, bukken, knielen en klimmen.
Welke kleding en persoonlijke beschermingsmiddelen zijn praktisch wanneer je regelmatig last op de bouw?
Een lasser in een werkplaats kan zijn werkplek grotendeels vast inrichten. Op de bouw verandert je omgeving continu. Het ene moment las je staand aan een hekwerk, het volgende moment zit je gehurkt bij een staalverbinding.
Daar komen verschillende risico's bij kijken:
Een standaard bouw outfit is daardoor niet altijd voldoende.
Sta je regelmatig met het lasapparaat op de bouw? Dan bestaat je uitrusting meestal uit meerdere beschermingsmiddelen die op elkaar aansluiten.
| Lichaamsdeel | Risico tijdens het lassen | Geschikte bescherming |
| Ogen | Laslicht en metaaldeeltjes | Lasbril of lashelm |
| Gezicht | Vonken en lasspetters | Lashelm of gelaatsscherm |
| Handen | Hitte en scherpe delen | Lashandschoenen |
| Bovenlichaam | Vonken en hitte | Geschikte laskleding |
| Benen | Vallende lasspetters | Lange beschermende werkbroek |
| Voeten | Hitte, vonken en zware materialen | Lasschoenen |
| Luchtwegen | Lasrook | Afzuiging en waar nodig ademhalingsbescherming |
Kijk daarbij altijd naar het soort laswerk dat je uitvoert. Een korte reparatielas aan een hekwerk vraagt bijvoorbeeld om een andere praktische werkhouding dan urenlang lassen aan een staalconstructie.
Iedereen die regelmatig last, kent het probleem: een kleine lasspetter vindt precies dat ene kiertje in je kleding.
Bij gewone werkschoenen kunnen open veters en een losse tong zo'n plek vormen. Een gloeiend stukje metaal tussen je veters of achter de tong merk je meestal direct.
Speciale lassschoenen zijn daarom anders opgebouwd dan veel standaard veiligheidsschoenen. Ze hebben vaak een gesloten wreef of beschermende flap over de sluiting. Hierdoor zijn er minder plekken waar lasspetters gemakkelijk tussen kunnen komen.
Let bij lasschoenen onder andere op:
Draag je broekspijp daarnaast over de bovenkant van je schoenen. Stop je de broek in de schoen, dan creëer je juist een opening waar een vallende lasspetter in kan verdwijnen.
Op de bouw ben je zelden alleen maar aan het lassen. Misschien moet je eerst materiaal halen, een trap op, over een steiger lopen of een constructiedeel positioneren.
Daarom is comfort bij lasschoenen belangrijker dan het op het eerste gezicht lijkt.
Een zware, stijve schoen kan prima beschermen, maar wordt vervelend wanneer je er een volledige werkdag op moet lopen. Kijk daarom niet alleen naar bescherming tegen lasspetters. Let ook op demping, gewicht, flexibiliteit en ondersteuning.
Vooral wanneer je regelmatig wisselt tussen lassen en algemene bouwwerkzaamheden merk je dit verschil snel.
"Ik heb toch een donkere veiligheidsbril?"
Dat betekent niet automatisch dat je ogen voldoende beschermd zijn. Laslicht vraagt om specifieke bescherming. Welke bescherming nodig is, hangt af van de lasmethode.
Bij bepaalde werkzaamheden, waaronder autogeen lassen, kan een geschikte lasbril worden gebruikt. Het genoemde Honeywell-model beschikt bijvoorbeeld over DIN-5 lasglazen en een opklapbaar front.
Bij MIG/MAG-, TIG- en elektrodelassen is doorgaans een geschikte lashelm met het juiste lasfilter nodig. Zo bescherm je niet alleen je ogen, maar ook een groter gedeelte van je gezicht.
Controleer daarom vóór je begint:
Een gewone zonnebril of standaard veiligheidsbril is geen vervanging voor geschikte lasbescherming.
Beschermende kleding moet je lichaam bedekken, maar mag je bewegingen niet onnodig beperken.
Dat merk je vooral wanneer je laag bij de grond werkt. Een jas die continu omhoog kruipt tijdens het hurken of een broek die bij de knieën trekt, wordt tijdens een lange werkdag vervelend.
Goede laskleding moet daarom:
Voor professionele laskleding bestaan specifieke normen, waaronder ISO 11611 voor beschermende kleding bij lassen en vergelijkbare werkzaamheden.
Buiten werken voelt misschien alsof lasrook vanzelf wegwaait. Dat is niet altijd zo.
Sta je bijvoorbeeld gebogen boven je las, dan kan de rook precies langs je gezicht omhoog komen. Werk je in een half afgesloten ruimte of tussen constructiedelen, dan kan de rook bovendien minder gemakkelijk verdwijnen.
Kijk daarom voordat je begint naar:
Persoonlijke beschermingsmiddelen zijn hierbij niet de eerste maatregel. Waar mogelijk moet blootstelling aan lasrook eerst bij de bron worden beperkt.
Kan ik gewone S3-werkschoenen gebruiken om te lassen? Dat hangt af van de schoen en het soort werkzaamheden. Een S3-classificatie betekent niet automatisch dat de schoen speciaal tegen lasspetters en hitte is ontworpen. Las je regelmatig? Dan zijn specifieke lasschoenen vaak praktischer.
Moet mijn werkbroek in of over mijn lasschoenen? Draag de broekspijp bij laswerk bij voorkeur over de schoen. Zo verklein je de kans dat lasspetters via de bovenkant naar binnen vallen.
Is een lasbril altijd voldoende? Nee. Bij sommige lasprocessen kan een geschikte lasbril worden gebruikt. Bij onder andere booglassen is doorgaans een geschikte lashelm nodig. Stem de oog- en gezichtsbescherming altijd af op de gebruikte lasmethode.
Kun je buiten lassen zonder maatregelen tegen lasrook? Ook buiten kun je lasrook inademen. Vooral je werkhouding en windrichting spelen daarbij een rol. Zorg daarom dat de rook zo veel mogelijk van je ademzone wordt weggevoerd.
Op de bouw moet je beschermingsuitrusting meer kunnen dan alleen vonken tegenhouden. Je moet ermee kunnen lopen, klimmen, bukken en knielen zonder bij iedere beweging last te krijgen van je kleding of schoenen.
Begin daarom vóór het lassen met een korte controle. Zijn je kleding en handschoenen nog heel? Zijn je schoenen geschikt voor vonken en hitte? Gebruik je de juiste oog- en gezichtsbescherming? En kan de lasrook voldoende worden afgevoerd?
Met goed gekozen laskleding, oogbescherming en laswerkschoenen bescherm je jezelf tijdens het lassen, terwijl je ook de rest van je werkzaamheden op de bouw praktisch kunt blijven uitvoeren.
Terug naar overzicht